Mniej znane gatunki do uprawy w sadzie – nieszpułka zwyczajna

Mniej znane gatunki do uprawy w sadzie – nieszpułka zwyczajna

Jednym z ciekawszych gatunków drzew owocowych, o blisko 3000-letniej historii uprawy, jest nieszpułka zwyczajna (Mespilus germanica L.), pochodząca ze wschodniej części basenu Morza Śródziemnego. Cieszy się popularnością w krajach takich jak Holandia, Niemcy, Austria i Francja. W Polsce coraz chętniej sadzona nie tylko w przydomowych ogródkach.

Wartość użytkowa

Owoce nieszpułki zawierają znaczne ilości kwasów organicznych, garbników, pektyn, soli mineralnych oraz witaminy C. Wykazują właściwości antyoksydacyjne i można je wykorzystywać jako środek wzmacniający organizm. Nieszpułka nadaje się do spożycia w stanie surowym po osiągnięciu dojrzałości konsumpcyjnej, która następuje po 2–4 tygodniach od zbioru. Owoce można również przeznaczyć do przetwórstwa, np. do produkcji konfitur, marmolad, galaretek oraz win i nalewek.

Biologia rośliny

Nieszpułka należy do rodziny różowatych (Rosaceae) i jest spokrewniona z jabłonią, głogiem, gruszą i pigwą, zaliczana do drzew lub krzewów owocowych. Przy odpowiednich warunkach wzrostu osiąga do 5 m wysokości. Ma ciekawy rozłożysty pokrój, z nisko osadzoną koroną, uroku dodają jej duże eliptyczne liście. Jest gatunkiem samopylnym. Kwitnie na przełomie maja i czerwca. Owocuje regularnie. Owoce mają średnicę 3–5 cm, lekko spłaszczony, okrągły lub gruszkowaty kształt, brunatną, lekko ordzawioną skórkę. Są aromatyczne i mają lekko cierpki smak. Termin zbioru przypada pod koniec października. Do spożycia nadają się dopiero po ulęgnięciu lub pozostawieniu ich na drzewie do pierwszych przymrozków.

Nieszpułkę można rozmnażać generatywnie i wegetatywnie – w praktyce najczęściej przez szczepienie lub okulizację na podkładkach z głogu, gruszy i pigwy. Wchodzi w owocowanie już w drugim roku uprawy.

Wymagania siedliskowe

Optymalne warunki wzrostu nieszpułki to gleby żyzne i urodzajne, ale znosi również uprawę na glebach słabszych. Preferuje łagodny klimat, dlatego najlepiej rośnie na stanowiskach słonecznych. Niektóre odmiany znoszą zimą spadki temperatur do –30oC. Nieszpułki rzadko przemarzają.

Uprawa i pielęgnacja

Młode rośliny wymagają palikowania ze względu na możliwość wyłamania w miejscu szczepienia. W okresie wiosennym przeprowadza się cięcie prześwietlające i korygujące kształt korony. Nieszpułka jest rzadko porażana przez choroby. Żerowanie szkodników dotyczy głównie mszycy. Ze względu na dużą odporność na patogeny z łatwością można uprawiać ją z zachowaniem metod rolnictwa ekologicznego.

W asortymencie szkółek i sklepów ogrodniczych dostępne są następujące odmiany: Mespilus germanica ‘Macrocarpa’, ‘Bredase Reus’, ‘Delice des Vannes’, ‘Holenderska Olbrzymia’, ‘Nottingham’, ‘Süssmispel’.

Nieszpułka zwyczajna oprócz wartości użytkowej przestawia również walory dekoracyjne ze względu na ciekawy pokrój, ozdobne liście i duże efektowne kwiaty. To gatunek nadal niedoceniany, ale z pewnością warty uwagi. 

Kategorie: Pozostałe

O autorze

Anna Ewa Michowska

Anna Ewa Michowska

Doktor nauk rolniczych. Specjalista w dziedzinie ogrodnictwa. Ekspert w zakresie uprawy i nawożenia roślin ogrodniczych.

Comments

  1. Paweł
    Paweł 2 Luty, 2017, 15:51

    Ciekawa, mało znana roślina. Jej właściwości, zastosowanie, odporność na szkodniki i patogeny może zainteresować wielu ogrodników.

    Reply this comment
  2. Patrycja
    Patrycja 6 Luty, 2017, 08:09

    Nie słyszałam o niej. Ale możliwości wykorzystania i co więcej- właściwości rośliny bardzo zachęcają by odszukać ten gatunek

    Reply this comment
  3. Jula
    Jula 13 Luty, 2017, 08:38

    Nie slyszalam jeszcze o tej roslinie ale kto wie pewnie za kilka lat stanie się popularna zwłaszcza że jest Tak zdrowa i dość łatwa w uprawie.

    Reply this comment

Write a Comment

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.
Pola wymagane są oznaczone *

Skontaktuj się z autorem

Please wait...